Crkva Svetih apostola Petra i Pavla u Sirogojnu podignuta je 1764. godine i danas je sastavni deo Muzeja na otvorenom „Staro selo” u Sirogojnu, u istočnom delu Zlatibora. Crkva je, zajedno sa muzejom, spomenik kulture od izuzetnog značaja.
Istorija
Crkvu je 1764. godine podigao protojerej Georgije Cmiljanić iz Ljubiša, uz pomoć i priloge meštana. Iste godine završene su i prve ikone na ikonostasu, prvom poznatom i potpisanom delu slikara Simeona Lazovića iz Bijelog Polja, koji je svoj potpis i godinu 1764. ostavio na južnom krilu carskih dveri.
Crkva je jednobrodna kamena građevina, zidana lomljenim kamenom u krečnom malteru i pokrivena dvoslivnim krovom od crepa. Na zapadnoj strani prvobitno se nalazio drveni trem, koji je krajem 19. veka zamenjen masivnim kamenim zvonikom. Skladna i skromna, crkva je prirodan deo etno-ambijenta Sirogojna.
Šta videti
Posebnu vrednost crkve čine ikone na ikonostasu. Ikonostas je oslikan u dve faze: prve ikone, završene 1764. godine, imaju postvizantijska obeležja, a ikone druge grupe, s početka sedamdesetih godina 18. veka, imaju barokna obeležja. Podaci o ktitoru i priložnicima ispisani su na centralnom nadverju ikonostasa, sa predstavom Nedremano oko. Unutrašnjost odiše skromnošću narodnog graditeljstva, a kameni zidovi svedoče o veštini majstora tog doba.
Crkva stoji na uzvišenju u središtu sela, a pored nje je seosko groblje. Pošto je crkva deo muzejske celine Staro selo, posetu lako spojite sa obilaskom autentičnih brvnara i etnografske postavke.
Muzej je mlađi od crkve: prenošenje i rekonstrukcija brvnara iz okolnih zlatiborskih sela počeli su 1980. godine, a muzej je kao ustanova konstituisan 1992. Danas okuplja oko 50 objekata na oko pet hektara.
Poseta
Sirogojno je oko 26 km od centra Zlatibora, na 911 m nadmorske visine. Prema Turističkoj organizaciji Zlatibor, smatra se da je selo ime dobilo po jednoj vrsti kruške. Muzej radi cele godine: od aprila do oktobra od 09:00 do 19:00, a od novembra do marta od 09:00 do 16:00. Ulaznica za muzej je oko 300 RSD, a deca do 7 godina ne plaćaju. Da li je unutrašnjost crkve otvorena u vreme vašeg dolaska, proverite kod muzeja.
Oko Petrovdana, u julu, u Sirogojnu se održavaju Petrovdanski dani, sa liturgijom u crkvi, radionicama starih zanata i folklorom; tačan termin proverite kod Turističke organizacije Zlatibor.
Do Sirogojna se stiže automobilom, putem Zlatibor–Sirogojno, a na par stotina metara od tog puta je Stopića pećina, između sela Rožanstvo i Trnava. Selo Gostilje je 12 km od Sirogojna, pa se obilazak crkve i muzeja lako spaja sa posetom Gostiljskom vodopadu i Stopića pećini.
